رشد فروش شرکت‌های بورسی زیر سایه جهش هزینه‌های تولید

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ بررسی صورت‌های مالی تجمیعی شرکت‌های بورسی نشان می‌دهد مجموع فروش ریالی شرکت‌ها در بهار ۱۴۰۵ به ۲ هزار و ۵۴۸ هزار میلیارد تومان رسیده است. این رقم در مقایسه با یک هزار و ۵۶۲ هزار میلیارد تومان در بهار ۱۴۰۴، رشد قابل توجهی را نشان می‌دهد و بیانگر آن است که بخش قابل توجهی از شرکت‌های بورسی توانسته‌اند سطح تولید و فروش خود را پس از شرایط خاص پایان سال گذشته حفظ کنند.

در مقایسه با زمستان ۱۴۰۴ نیز فروش شرکت‌ها همچنان در سطوح بالایی قرار گرفته و از استمرار فعالیت بنگاه‌های بزرگ اقتصادی حکایت دارد که نشان می‌دهد شوک‌های ناشی از تنش‌های اخیر بیش از آنکه درآمد شرکت‌ها را کاهش دهد، بر ساختار هزینه‌ای آنها اثر گذاشته است.

هزینه‌های تولید؛ متغیری که سودآوری را محدود کرد

در مقابل رشد درآمدها، بهای تمام‌شده محصولات نیز با شتاب بیشتری افزایش یافته است. مجموع بهای تمام‌شده شرکت‌های بورسی از یک هزار و ۲۵۴ هزار میلیارد تومان در بهار سال گذشته به یک هزار و ۹۲۶ هزار میلیارد تومان در بهار امسال رسیده است.

افزایش هزینه مواد اولیه، رشد هزینه‌های انرژی، حمل‌ونقل و سایر هزینه‌های عملیاتی موجب شده بخش مهمی از افزایش فروش صرف جبران هزینه‌ها شود. این موضوع یکی از مهم‌ترین پیام‌های صورت‌های مالی فصل نخست سال است و نشان می‌دهد فشار تورم تولید همچنان بر عملکرد شرکت‌های بورسی سایه انداخته است.

سود ریالی؛ رشد اسمی ادامه دارد

با وجود افزایش هزینه‌ها، مجموع سود ناخالص شرکت‌های بورسی در بهار ۱۴۰۵ به ۶۲۲ هزار میلیارد تومان رسید که در مدت مشابه سال گذشته ۳۰۸ هزار میلیارد تومان بود. همچنین سود خالص شرکت‌های بورسی نیز از ۱۹۱ هزار میلیارد تومان در بهار ۱۴۰۴ به ۴۰۴ هزار میلیارد تومان افزایش یافته است.

اگرچه این ارقام از رشد سود اسمی شرکت‌ها حکایت دارد اما مقایسه با زمستان ۱۴۰۴ نشان می‌دهد سرعت رشد سودآوری کاهش یافته و بخشی از سود ایجادشده تحت تاثیر افزایش هزینه‌های تولید قرار گرفته است.

فروش دلاری؛ کاهش نسبت به زمستان

صورت‌های مالی دلاری نیز تصویر متفاوتی از عملکرد شرکت‌های بورسی ارائه می‌کند. مجموع فروش دلاری شرکت‌ها در بهار ۱۴۰۵ به ۱۵.۳ میلیارد دلار رسیده است. اگرچه این رقم نسبت به بهار سال گذشته افزایش یافته اما در مقایسه با زمستان ۱۴۰۴ کاهش محدودی را نشان می‌دهد. این موضوع می‌تواند ناشی از کاهش حجم صادرات برخی صنایع، نوسانات نرخ ارز، افت قیمت جهانی برخی کالاها یا آثار اختلالات اقتصادی ناشی از شرایط پایان سال گذشته باشد.

سود دلاری؛ کاهش شتاب سودآوری

سود ناخالص دلاری شرکت‌های بورسی در بهار امسال ۳.۸ میلیارد دلار و سود خالص دلاری نیز ۲.۴ میلیارد دلار ثبت شده است.

این ارقام در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته روندی مثبت دارند اما نسبت به زمستان ۱۴۰۴ کاهش یافته‌اند. به بیان دیگر، اگرچه شرکت‌ها از منظر ریالی همچنان رشد سود را تجربه کرده‌اند اما در مقیاس دلاری، سودآوری با افت نسبی همراه بوده که می‌تواند بازتابی از تغییرات محیط کلان اقتصاد و بازارهای جهانی باشد.

بازار سرمایه در آستانه نیمه دوم سال

مجموع داده‌های مالی بهار ۱۴۰۵ نشان می‌دهد شرکت‌های بورسی توانسته‌اند نخستین فصل فعالیت پس از شرایط جنگی و اختلالات اقتصادی پایان سال گذشته را بدون افت محسوس درآمد پشت سر بگذارند. با این حال، رشد سریع هزینه‌های تولید موجب شده کیفیت سودآوری شرکت‌ها نسبت به گذشته کاهش یابد.

در چنین شرایطی، ادامه مسیر بازار سرمایه بیش از هر زمان دیگری به متغیرهای اقتصاد کلان وابسته است. ثبات در بازار ارز، کاهش هزینه‌های تولید، بهبود فضای کسب‌وکار، استمرار تولید و بازگشت کامل زنجیره‌های تامین می‌تواند زمینه حفظ سودآوری شرکت‌های بورسی را در فصل‌های آینده فراهم کند. در مقابل، اگر فشار هزینه‌ها ادامه یابد، رشد فروش به تنهایی نمی‌تواند تضمین‌کننده افزایش سود شرکت‌ها باشد؛ موضوعی که احتمالا در گزارش‌های فصلی بعدی نیز خود را نشان خواهد داد.