سدهای تهران کم‌سابقه‌ترین رکوردهای آبی را شکستند

به گزارش اقتصاد معاصر؛ راما حبیبی- معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای تهران - با اشاره به وضعیت بارش‌ها و تداوم خشکسالی در استان تهران اظهار کرد: خشکسالی شدیدی را طی پنج سال گذشته پشت سر گذاشته‌ایم و در سال آبی جاری عملاً وارد ششمین سال خشکسالی شده‌ایم چراکه سال آبی از ابتدای مهرماه آغاز می‌شود و تا پایان شهریور سال بعد ادامه دارد.     

وی ادامه داد: در ابتدای سال آبی جاری میزان بارندگی‌ها چندان مطلوب نبود، اما از اسفندماه به بعد شاهد بارندگی‌های نسبتاً بهتری نسبت به سال گذشته بودیم البته هنوز تا شرایط مطلوب فاصله داریم. از ابتدای سال آبی تاکنون حدود ۱۶۶ میلی‌متر بارندگی ثبت شده، در حالی که میانگین نرمال بلندمدت حدود ۲۸۰ میلی‌متر است.   

میانگین بلندمدت ذخیره سدهای تهران حدود ۷۱۳ میلیون مترمکعب است و در حال حاضر تقریباً نصف این میانگین ذخیره داریم. 

معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای تهران با بیان اینکه زمان زیادی تا پایان فصل بارش باقی نمانده است، گفت: حداکثر حدود ۴۰ روز دیگر امکان بارش‌های نرمال وجود دارد و امیدواریم در این مدت میزان بارش‌ها به میانگین بلندمدت نزدیک‌تر شود تا بتوانیم سال آبی جاری را بدون دغدغه پشت سر بگذاریم.

حبیبی درباره وضعیت سدهای استان تهران نیز توضیح داد: در سال گذشته، حجم زیادی از ذخایر سدها مصرف شد و در پایان سال آبی حجم آب باقی‌مانده در سدها بسیار ناچیز و در حد ذخیره استراتژیک بود. درواقع یکی از کم‌سابقه‌ترین رکوردهای کاهش ذخیره سدها را تجربه کردیم.  

وی افزود: امسال با بارندگی‌هایی که رخ داده، روند آبگیری سدها آغاز شده است البته هنوز نسبت به سال گذشته عقبیم، چراکه ذخایر سال گذشته در طول سال مصرف شده بود. در حال حاضر مجموع ذخیره سدهای پنج‌گانه استان تهران حدود ۳۵۳ میلیون مترمکعب است؛ در حالی که این رقم در مدت مشابه سال گذشته ۴۳۷ میلیون مترمکعب بوده است.      

بارندگی‌های اخیر به معنای پایان خشکسالی نیست

معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای تهران ادامه داد: میانگین بلندمدت ذخیره سدهای تهران حدود ۷۱۳ میلیون مترمکعب است و در حال حاضر تقریباً نصف این میانگین ذخیره داریم و امیدواریم در زمان باقی‌مانده از فصل بارش بتوانیم میزان ذخیره سدها را به حد قابل قبول نزدیک کنیم.   

وی با تأکید بر اینکه بارندگی‌های اخیر به معنای پایان خشکسالی نیست، گفت: این شرایط به هیچ عنوان به این معنا نیست که از وضعیت خشکسالی خارج شده‌ایم بلکه همچنان فاصله زیادی با شرایط مطلوب داریم و لازم است شهروندان موضوع صرفه‌جویی و مدیریت مصرف آب را جدی بگیرند.  

حبیبی با اشاره به وضعیت سدهای تأمین‌کننده آب تهران اظهار کرد: سد طالقان بیشترین حجم ذخیره را در میان سدهای استان دارد و سد لار در حال حاضر کمترین حجم ذخیره را داراست. سال گذشته سال سختی بود و برای امسال طبق سنجش‌های انجام شده از ذخایر برفی و آورد رودخانه‌ها امیدواریم بتوانیم به حجم سال گذشته برسیم، با تمهیداتی که اندیشیده شده چه در سطح آب‌های زیرزمینی و تدابیری که در بالادست حوزه‌های  تأمین کننده آب سطحی اندیشیده شده، چه‌بسا از حجم سال گذشته مقداری فراتر برویم. همچنین مباحث مربوط به برخورد با بهره برداران غیر مجاز و هدایت ایمن آب به مخزن سد در دستور کار قرار است و سیاست‌گذاری و پیگیری‌های لازم در حال انجام است. تلاشمان این است که با استفاده از محل دو منبع آب سطحی و زیرزمینی از امسال نیز عبور کنیم.       

آخرین وضعیت انتقال آب از سد طالقان به تهران

وی درباره پروژه‌های انتقال آب به استان تهران نیز گفت: یکی از پروژه‌های مهم، خط انتقال آب از سد طالقان است که با تلاش شبانه‌روزی همکاران و توسط شرکت آب نیرو اجرا و سال گذشته وارد مدار شد. این خط انتقال کمک قابل توجهی به تأمین آب تهران کرده و توانست حجم مناسبی از آب را وارد شبکه تأمین آب پایتخت کند. 

در حال حاضر حدود ۱۵ مترمکعب بر ثانیه از منابع آب زیرزمینی و حدود ۱۲.۲ تا ۱۲.۳ مترمکعب بر ثانیه از منابع آب سطحی برای تأمین آب مورد استفاده قرار می‌گیرد که این میزان بسته به شرایط در ماه‌های مختلف ممکن است تغییر کند.   

معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای تهران درباره وضعیت سد لار نیز توضیح داد: سد لار از زمان بهره‌برداری همواره با مشکل نشتی مواجه بوده و پروژه‌های مختلفی برای کنترل این نشتی اجرا شده، اما به نتیجه مطلوب نرسیده است. درنهایت تصمیم گرفته شد آب ناشی از نشتی سد به صورت مستقیم به سمت تأسیسات تصفیه خانه‌ها و شبکه آب شرب تهران منتقل شود.  

وی افزود: برای این منظور خط انتقالی به طول ۲۸ کیلومتر در حال اجراست که تاکنون حدود از ۵۳ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است. در صورت تکمیل این پروژه پیش‌بینی می‌شود حدود ۱۶۰ میلیون مترمکعب آب از محل نشتی سد لار برای تأمین آب شرب تهران منتقل شود.    

حبیبی در ادامه درباره منابع تأمین آب تهران گفت: در حال حاضر حدود ۱۵ مترمکعب بر ثانیه از منابع آب زیرزمینی و حدود ۱۲.۲ تا ۱۲.۳ مترمکعب بر ثانیه از منابع آب سطحی برای تأمین آب مورد استفاده قرار می‌گیرد که این میزان بسته به شرایط در ماه‌های مختلف ممکن است تغییر کند.   

آخرین اقدامات مسدودسازی چاه‌های غیر مجاز

وی همچنین به اقدامات انجام‌شده برای مقابله با برداشت‌های غیرمجاز آب اشاره کرد و گفت: سال گذشته در زمینه انسداد چاه‌های غیرمجاز رکورد قابل توجهی ثبت شد و حدود ۳۰۰۰ حلقه چاه غیرمجاز مسدود شد و امسال نیز همین میزان در دستور کار قرار دارد.      

معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای تهران افزود: علاوه بر چاه‌های غیرمجاز، با اضافه‌برداشت از چاه‌های مجاز نیز برخورد می‌شود. چراکه در برخی موارد بهره‌برداران بیش از میزان مجاز برداشت می‌کنند که با استفاده از ابزارهای کنترلی و نظارتی، برداشت‌ها در حد مجوز تعیین‌شده مدیریت می‌شود.  

وی درباره اقدامات مدیریت منابع آب زیرزمینی گفت: طرح احیا و تعادل‌بخشی آبخوان‌ها شامل پروژه‌هایی مانند انسداد چاه‌های غیرمجاز، مقابله با دستگاه‌های حفاری‌های غیرمجاز، کنترل اضافه‌برداشت، تغذیه مصنوعی آبخوان‌ها و ساماندهی بهره‌برداری از منابع آب زیرزمینی در حال اجراست.

حبیبی همچنین به نصب کنتورهای هوشمند اشاره کرد و گفت: نصب کنتورهای هوشمند به‌ویژه برروی چاه‌های کشاورزی از ابزارهای مهم مدیریت منابع آب زیرزمینی است که در سالی که گذشت حدود ۵۵۰ کنتور هوشمند نصب شده و در سال جاری نیز برنامه داریم حداقل همین تعداد کنتور دیگر نصب شود. البته اگر اعتباراتی هم در اختیار ما قرار گیرد، طبیعتا از این تعداد گفته شده، تعداد کنتور های هوشمند افزایش می یابد.        

وی با اشاره به الگوی مصرف آب در استان تهران تصریح کرد: در استان تهران حدود ۴۸ درصد کل منابع آب در بخش کشاورزی، حدود ۴۲ تا ۴۳ درصد در بخش شرب و مابقی در بخش صنعت، خدمات و فضای سبز مصرف می‌شود. اما در سطح کشور نیز حدود ۹۰ تا ۹۱ درصد آب در بخش کشاورزی مصرف  می‌شود.    

معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای تهران تأکید کرد: توسعه روش‌های نوین آبیاری و بهینه‌سازی مصرف آب در بخش کشاورزی نقش مهمی در حفاظت از منابع آبی دارد و در این زمینه همکاری‌هایی با بخش کشاورزی در حال انجام است. 

وی در پایان از شهروندان خواست با ادامه صرفه‌جویی و مصرف بهینه آب، به مدیریت منابع آبی استان کمک کنند و گفت: همکاران ما در مجموعه آب منطقه‌ای به صورت شبانه‌روزی تلاش می‌کنند تا تأمین پایدار آب برای شهروندان فراهم شود. / ایسنا