آرامش در بازار؛ ذخایر کافی، رفتار مصرفی کلید ثبات

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ با وجود بحران‌های منطقه‌ای و سایه جنگ، بازار کالا‌های اساسی در ایران ثبات خود را حفظ کرده است. بررسی‌های میدانی و گزارش‌های رسمی نشان می‌دهد که عرضه گوشت، لبنیات، مرغ، تخم‌مرغ و نان بدون مشکل در حال انجام است و انبار‌های ذخایر استراتژیک کشور نیز در وضعیت مطلوبی قرار دارد.

از نگاه ناظران اقتصادی، این وضعیت حاصل دو مولفه مهم است که یکی تدارک منظم در زنجیره تامین تلقی می‌شود و دیگری همکاری نسبی مردم در پرهیز از خرید‌های هیجانی. با این حال، کارشناسان هشدار می‌دهند که اگر رفتار مصرف‌کنندگان دچار نوسان شود، این آرامش به سرعت جای خود را به بی‌ثباتی خواهد داد.

ذخایر فراتر از نیاز کوتاه‌مدت

غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی اخیرا در بازدیدی میدانی اعلام کرد که نه فقط ذخایر فعلی کافی است، بلکه حتی در برخی حوزه‌ها فراتر از نیاز کشور در بازه کوتاه‌مدت و میان‌مدت است.

این گفته زمانی اهمیت می‌یابد که بدانیم در دوره‌های بحرانی، رفتار مصرف‌کننده نقش تعیین‌کننده‌ای در ثبات بازار دارد.

رفتار‌های احتکاری خانگی یا خرید‌های بی‌رویه خانوار‌ها می‌تواند زنجیره توزیع را مختل و موجودی انبار‌ها را به شکلی تصنعی تحت فشار قرار دهد. به همین دلیل، مقامات صنفی از مردم خواسته‌اند صرفا به اندازه نیاز خرید کنند.

بازار گوشت و مرغ در وضعیت مطلوب تولید

منصور پوریان، رئیس شورای تامین‌کنندگان دام، از رشد عرضه گوشت نسبت به هفته‌های پیشین خبر داده و ذخایر کشور را کافی می‌داند.

به گفته وی، بیش از ۱۳ میلیون راس دام آماده کشتار وجود دارد و حدود ۶۰ هزار تن گوشت منجمد نیز در انبار‌ها ذخیره شده است.

در حوزه تولید مرغ، علی ابراهیمی، مدیرعامل اتحادیه مرغداران گوشتی نیز از جوجه‌ریزی ۱۵۰ میلیون قطعه تا پایان خرداد و تولید بیش از ۲۵۰ هزار تن مرغ خبر داد؛ رقمی که فراتر از نیاز مصرف داخلی است و حتی مازاد ماهانه ایجاد می‌کند.

بازار نان و روغن نیز باثبات است

در حالی که شایعاتی پیرامون افزایش قیمت نان مطرح شده بود، اما رئیس اتاق اصناف تهران صراحتا اعلام کرد که تصمیمی برای افزایش قیمت نان وجود ندارد.

وی وضعیت بازار نان را عادی توصیف کرده و خواستار پرهیز مردم از ذخیره‌سازی بی‌رویه شده است.

این در حالی بوده که سهمیه‌بندی آرد در پایتخت نیز امروز برداشته شد. همچنین هر نانوایی که توانایی فعالیت در شیفت‌های بیشتر را داشته باشد، بدون محدودیت آرد دریافت می‌کند و مشکلی در توزیع آرد برای نانوایی‌ها وجود ندارد.

در بخش روغن نباتی نیز تولید روزانه کارخانجات ادامه دارد و در صورت احساس کمبود، از ذخایر استراتژیک برای افزایش عرضه استفاده خواهد شد. شرکت بازرگانی دولتی که مسوول تامین ذخایر استراتژیک است، آمادگی مداخله برای تنظیم بازار را دارد.

خودکفایی در تولید میوه

در بخش میوه و صیفی، ایران سالانه حدود ۲۶ میلیون تن محصول تولید می‌کند که بیش از نیاز داخلی است. با این حال، مشکل در نحوه قیمت‌گذاری در سطح خرده‌فروشی‌ها همچنان چالشی جدی باقی‌مانده است.

مدیرعامل اتحادیه باغداران بر لزوم نظارت بر قیمت‌گذاری در مغازه‌ها تاکید کرده و هشدار داده است که افزایش بی‌منطق قیمت‌ها ممکن است امنیت روانی مصرف‌کننده را تهدید کند؛ حتی زمانی که عرضه و تولید هیچ مشکلی ندارد.

مسوولیت دوگانه برای پایداری بازار

بازار کالا‌های اساسی ایران، با وجود همه تنش‌های سیاسی و اقتصادی، با تدبیر در تولید و ذخیره‌سازی، ثبات نسبی خود را حفظ کرده است، اما در این میان، ثبات نه فقط دستاورد سیاست‌گذاران، بلکه نیازمند مشارکت آگاهانه مردم است.

پایداری در زنجیره تامین زمانی معنا پیدا می‌کند که مردم از رفتار‌های هیجانی، انباشت خانگی و خرید مازاد بر نیاز پرهیز کنند. عبور از این نوع مسائل، علاوه بر نیازمند بودن برنامه‌ریزی از سوی سیاست‌گذار، به همدلی و اهتمام مردم نیز نیاز دارد.