ناترازی و چالش‌های تامین برق در دوره‌های گرم و سرد سال

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ وزارت نیرو در گزارشی به بررسی ناترازی و چالش‌های پیش روی تامین برق کشور در فصول مختلف سال پرداخته است. بر اساس این گزارش، چالش تامین برق در ایران به‌ طور مشخص در دو بازه زمانی با اولویت مواجه است که یکی در دوره گرم سال از ۱۵ اردیبهشت تا ۱۵ مهر و دیگری در دوره سرد سال از ۱۵ آذر تا ۱۵ اسفند بوده که عمدتا مربوط به تامین سوخت نیروگاه‌ها است. 

چالش‌ها در دوره گرم سال 

در بازه گرم سال، افزایش مصرف برق به‌ ویژه در بخش خانگی و صنعتی، تامین پایدار انرژی را با محدودیت مواجه می‌کند. برای عبور از این دوره، راهکارهایی نظیر کنترل رشد مصرف با استفاده از روش‌های قیمتی و غیرقیمتی، توسعه ظرفیت نیروگاهی حرارتی و تجدیدپذیر، توسعه شبکه برق و رفع محدودیت‌های آن، جمع‌آوری مصارف غیرمجاز به‌ ویژه در حوزه استخراج رمزارز، تعمیرات به‌ موقع واحدهای نیروگاهی و تامین منابع مالی مورد نیاز صنعت برق پیشنهاد شده است. 

چالش‌ها در دوره سرد سال 

در فصل سرما، تامین سوخت مایع و گاز برای نیروگاه‌ها به یکی از دغدغه‌های اصلی تبدیل می‌شود. از جمله راهکارهای وزارت نیرو برای مدیریت این وضعیت، ذخیره‌سازی سوخت مایع مناسب پیش از آغاز دوره، با حجمی حداقل برابر با ۳ میلیارد لیتر عنوان شده است. همچنین گاززدایی از سوخت مازوت در مبدا و استفاده از آن، تکمیل فاز بخار نیروگاه‌های سیکل ترکیبی و توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر از دیگر اقدامات مطرح‌ شده برای گذر از بحران تامین سوخت در زمستان است. 

گفتنی است ناترازی در صنعت برق، از چالش‌های استراتژیک کشور در سال‌های اخیر بوده که نیازمند برنامه‌ریزی بلندمدت و اقدامات فوری برای تامین پایدار انرژی در تمام فصول سال است. 

پیامدهای ناترازی برق و سوخت در کشور 

ناترازی در تولید و مصرف برق و همچنین چالش‌های تامین سوخت نیروگاه‌ها نه فقط منجر به خاموشی‌های مقطعی می‌شود، بلکه فعالیت‌های صنعتی، تولیدی و حتی خدمات عمومی را نیز با اختلال مواجه می‌سازد، به‌ ویژه در دوره‌های اوج مصرف تابستان، کاهش توان تولید می‌تواند آسیب‌های اقتصادی جدی به صنایع مادر و کوچک وارد کند. در فصل زمستان نیز، کاهش سهم گاز نیروگاهی به دلیل اولویت تامین گاز خانگی، فشار بر منابع مایع و افزایش آلایندگی‌های زیست‌محیطی را در پی دارد. 

راهکارهای ارائه‌ شده از سوی وزارت نیرو، اگرچه در سطح کلی مطرح شده‌اند اما هریک نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، منابع مالی قابل اتکا و هماهنگی بین‌ بخشی با وزارت نفت، سازمان برنامه و بودجه و بخش خصوصی هستند. به‌ ویژه کنترل مصرف برق با استفاده از سیاست‌های قیمتی و تشویقی، توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر با سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی و ذخیره‌سازی پیشگیرانه سوخت مایع در مخازن نیروگاهی، از جمله اقدامات کلیدی هستند که می‌توانند ناترازی را کاهش دهند. 

با توجه به افزایش تقاضای برق و چالش‌های تامین پایدار انرژی، حرکت به‌ سوی مدیریت هوشمند مصرف، بهینه‌سازی زیرساخت‌های تولید و انتقال برق و تکمیل زنجیره تامین سوخت نیروگاهی، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای عبور از بحران‌های آتی در صنعت برق کشور است. وزارت نیرو با ارائه این نقشه راه، بر لزوم توجه همه‌جانبه دولت، مجلس و نهادهای تصمیم‌گیر برای اصلاح ساختاری در حوزه انرژی کشور تاکید دارد.