صادرات به اوراسیا ۱۸ درصد و صادرات به آفریقا ۶۰ درصد افزایش یافت

به گزارش اقتصاد معاصر؛ محمدعلی دهقان دهنوی، رئیس سازمان توسعه تجارت در نشست با اعضای کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی با ارائه گزارشی از اقدامات انجام‌شده سازمان توسعه تجارت ایران در دوره بحران، گفت: در جریان جنگ 12 روزه، دولت با تشکیل کارگروه‌های تخصصی از جمله کارگروه زیربنایی به ریاست وزارت صمت، مجموعه‌ای از 50 تا 60 مصوبه را برای تسهیل تجارت، تخلیه سریع گمرکات و تامین نیازهای بازار تصویب کرد.

 به گفته معاون وزیر صمت؛ اجرای این مصوبات موجب شد کالاهای موجود در گمرک در مدت کوتاهی با حداقل تشریفات و با تعهد صاحبان کالا نسبت به عدم نیاز به ارز، ترخیص شوند؛ اقدامی که نقش مهمی در جلوگیری از رسوب کالا و تامین سریع نیازهای کشور داشت همین تجربه را ما نیز در جنگ رمضان دنبال کردیم و نتایج مثبت آن را خوبی در تامین کالاهای اساسی مشاهده کردیم.

 رئیس کل سازمان توسعه تجارت ایران با انتقاد از پیوند تجارت با فرآیندهای ارزی، تصریح کرد: در بسیاری از کشورها، تعهد ارزی مربوط به شخص فعال اقتصادی است نه خود کالا، اما در ایران این فرآیندها به هم گره خورده و همین موضوع یکی از عوامل اصلی ماندگاری طولانی کالا در گمرکات است.

او همچنین با اشاره به تجربه اختلال در مسیرهای تجاری در دوره بحران، گفت: مسدود شدن کریدورهای دریایی باعث شد بخش مهمی از تجارت کشور با چالش مواجه شود و همین موضوع ضرورت تنوع‌بخشی به مسیرهای حمل‌ونقل را نشان داد. در این مدت همکاری کشورهایی مانند عراق، عمان و پاکستان برای ایجاد مسیرهای جایگزین افزایش یافت. رئیس کل سازمان توسعه تجارت ایران در ادامه بر ضرورت حرکت به سمت افزایش ارزش افزوده صادراتی تاکید کرد و افزود: در حال حاضر بخش قابل توجهی از صادرات کشور مربوط به کالاهای با ارزش پایین و وزن بالا است که از نظر اقتصادی و حمل‌ونقل بهینه نیست. اصلاح این ترکیب صادراتی می‌تواند هم هزینه‌های لجستیک را کاهش و هم درآمد ارزی کشور را پایدارتر کند.

دهقان دهنوی با تصریح بر لزوم بازآرایی ساختار تجارت خارجی کشور، گفت: وابستگی بیش از حد به مسیرهای محدود حمل‌ونقل، اقتصاد کشور را در برابر شوک‌های بیرونی آسیب‌پذیر می‌کند از این‌رو توسعه کریدورهای متنوع، یک ضرورت راهبردی است حتی اگر از بحران‌ها فعلی گذر کرده باشیم.

معاون وزیر صمت همچنین به اقدامات نظارتی در حوزه کارت‌های بازرگانی پرداخت و تصریح کرد: سازمان توسعه تجارت ایران، تسهیل‌گر تجارت است ما برای کاهش سواستفاده‌ها از کارت‌های بازرگانی با اجرای نظام اعتبارسنجی و تعیین سقف فعالیت، مسیرهای سوءاستفاده از کارت‌های بازرگانی را تا حد زیادی مسدود کردیم.

او در ادامه به اقدامات مثبت سازمان توسعه تجارت ایران اشاره کرد و افزود : صادرات غیرنفتی در سال 1403 به 58 میلیارد دلار رسید و در سال 1404 با وجود حوادثی مانند آتش سوزی بندر شهید رجایی، جنگ 12 روزه و جنگ رمضان به 52 میلیارد دلار رسید اما باوجود این شرایط این عدد گواه این است که تجارت در سال گذشته از سال 1402 بیشتر بوده است.

 دهقان‌دهنوی، دستیابی به هدف 100 میلیارد دلاری در صادرات غیرنفتی را در صورت ثبات شرایط و کاهش محدودیت‌ها غیر ممکن ندانست. رئیس کل سازمان توسعه تجارت ایران همچنین از صادرات 3 میلیارد دلاری خدمات فنی و مهندسی در سال 1403 خبر داد و گفت: در این حوزه ظرفیت رشد تا 10 میلیارد دلار وجود دارد.

او اجرای موافقت‌نامه تجارت آزاد با اوراسیا را از دستاوردهای مهم کشور دانست و افزود: 87 درصد تعرفه‌ها با این اتحادیه صفر شده است و صادرات به اوراسیا بعد از اجرایی شدن این موافقتنامه حدود 18 درصد رشد کرد علاوه بر اوراسیا صادرات به آفریقا نیز حدود 60 درصد رشد داشت. 

دهقان دهنوی توسعه بازارهای جدید، تقویت مراکز تجاری و افزایش تعداد رایزنان بازرگانی را از دیگر اقدامات سازمان توسعه تجارت ایران برشمرد.

 گفتنی است، در این نشست، اعضای کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی ضمن ارائه دیدگاه‌ها و پیشنهادات به‌منظور عبور از چالش‌های پیش‌روی تجارت کشور، بر اهمیت تقویت هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی و تسهیل فرآیندهای تجاری تأکید کردند. همچنین پایش مستمر جریان کالا و شناسایی و رفع گلوگاه‌های موجود در مسیر تجارت به‌عنوان یکی از محورهای مورد توجه نمایندگان در این نشست مطرح شد./تسنیم