اوپن‌ای‌آی عرضه GPT-۵.۶ را با محدودیت آغاز کرد

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ شرکت اوپن‌ای‌آی به‌ صورت رسمی از خانواده جدید مدل‌های هوش مصنوعی GPT-۵.۶ رونمایی کرد اما برخلاف انتظار بسیاری از کاربران، این مدل‌ها فعلا در اختیار عموم قرار نمی‌گیرد. دلیل این تصمیم، درخواست دولت آمریکا برای اعمال محدودیت در انتشار اولیه عنوان شده است؛ اقدامی که بار دیگر بحث درباره میزان دخالت دولت‌ها در توسعه و عرضه فناوری‌های هوش مصنوعی را به صدر اخبار بازگردانده است. بر اساس اعلام اوپن‌ای‌آی، نسخه نخست GPT-۵.۶ فقط به گروه محدودی از شرکای مورد اعتماد و برخی مشتریان سازمانی ارائه شده و این شرکت تاکید کرده که گسترش دسترسی به کاربران دیگر طی هفته‌های آینده و به‌ صورت مرحله‌ای انجام خواهد شد.

سه مدل با سه کاربرد متفاوت

خانواده GPT-۵.۶ از سه مدل تشکیل شده که هر کدام برای گروهی از کاربران طراحی شده‌اند. مدل Sol پرچم‌دار این خانواده و قدرتمندترین محصول جدید اوپن‌ای‌آی محسوب می‌شود. Terra برای استفاده‌های روزمره و پردازش حجم بالای درخواست‌ها با هزینه کمتر توسعه یافته و Luna نیز به‌ عنوان سریع‌ترین و اقتصادی‌ترین گزینه این مجموعه معرفی شده است. اوپن‌ای‌آی می‌گوید این مدل‌ها نسبت به نسل‌های قبلی، در انجام وظایف پیچیده، حفظ تمرکز در پروژه‌های چندمرحله‌ای، برنامه‌نویسی، امنیت سایبری و حتی تحقیقات علمی عملکرد بهتری دارند. 

گزارش‌ها نشان می‌دهد دولت آمریکا از اوپن‌ای‌آی خواسته است عرضه این مدل را به‌ صورت کنترل‌شده آغاز کند. بر همین اساس، در مرحله نخست فقط سازمان‌ها و شرکت‌هایی که مورد تایید دولت قرار گرفته‌اند امکان استفاده از GPT-۵.۶ را خواهند داشت. این سیاست در حالی اجرا می‌شود که دولت آمریکا طی ماه‌های اخیر نظارت خود بر انتشار مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی را افزایش داده و تلاش می‌کند پیش از عرضه عمومی، توانایی‌ها و ریسک‌های امنیتی این فناوری‌ها را بررسی کند.

نگرانی از تبدیل شدن محدودیت‌ها به یک رویه دائمی

با وجود پذیرش درخواست دولت، اوپن‌ای‌آی اعلام کرده که این محدودیت‌ها نباید به یک روند همیشگی تبدیل شوند. این شرکت معتقد است محدود شدن دسترسی به مدل‌های پیشرفته، می‌تواند توسعه‌دهندگان، پژوهشگران، شرکت‌ها و متخصصان امنیت سایبری را از ابزارهایی که برای نوآوری و افزایش امنیت به آن‌ها نیاز دارند، محروم کند. به گفته مدیران اوپن‌ای‌آی، هدف این شرکت همکاری با دولت برای تدوین چارچوبی شفاف و مشخص است تا فرآیند بررسی ایمنی مدل‌های آینده، قابل پیش‌بینی و بدون ایجاد تاخیرهای طولانی باشد. 

اوپن‌ای‌آی، مدل Sol را پیشرفته‌ترین مدل تاریخ خود معرفی کرده است. یکی از مهم‌ترین قابلیت‌های این مدل، حالت Max Reasoning است که توانایی استدلال و تحلیل مسائل پیچیده را افزایش می‌دهد. قابلیت دیگر Ultra Mode نام دارد؛ حالتی که چند عامل هوشمند را به‌ صورت هم‌زمان برای حل یک مساله به کار می‌گیرد. این ویژگی اگرچه قدرت پردازش را به شکل محسوسی افزایش می‌دهد اما مصرف توکن بیشتری نیز خواهد داشت. 

به گفته اوپن‌ای‌آی، Sol در بسیاری از آزمون‌های تخصصی عملکردی بهتر از برخی رقبای خود، به‌ ویژه در حوزه برنامه‌نویسی ثبت کرده و در عین حال برای تولید پاسخ‌های مشابه، به توکن کمتری نیاز دارد که می‌تواند هزینه استفاده از آن را کاهش دهد.

امنیت؛ اولویت اصلی نسل جدید

بخش قابل توجهی از معرفی GPT-۵.۶ به موضوع امنیت اختصاص یافته است. اوپن‌ای‌آی اعلام کرده این مدل به‌ گونه‌ای آموزش دیده که در برابر تلاش برای دور زدن محدودیت‌های امنیتی یا همان Jailbreak مقاومت بیشتری داشته باشد و در موضوعات حساس مانند امنیت سایبری، بیشتر بر آموزش روش‌های دفاعی تمرکز کند تا ارائه اطلاعاتی که بتواند برای حملات سایبری مورد سواستفاده قرار گیرد. 

این شرکت همچنین اعلام کرده سامانه‌های ایمنی این بار مستقیما در ساختار اصلی مدل قرار گرفته‌اند و مانند گذشته فقط یک لایه فیلتر جداگانه روی خروجی مدل نیستند؛ تغییری که به گفته اوپن‌ای‌آی، دقت تصمیم‌گیری مدل را افزایش می‌دهد.

قیمت استفاده از GPT-۵.۶

اوپن‌ای‌آی قیمت استفاده از مدل‌های جدید را نیز اعلام کرده است. استفاده از مدل Sol پنج دلار برای هر یک میلیون توکن ورودی و ۳۰ دلار برای هر یک میلیون توکن خروجی هزینه خواهد داشت. مدل Terra تقریبا با نصف این قیمت عرضه می‌شود و Luna نیز اقتصادی‌ترین گزینه این خانواده است و هزینه آن یک دلار برای هر یک میلیون توکن ورودی و شش دلار برای هر یک میلیون توکن خروجی اعلام شده است. همچنین قابلیت Prompt Caching بهبود یافته تا اجرای درخواست‌های تکراری با هزینه کمتر انجام شود. 

رقابت فناوری حالا به مساله امنیت ملی تبدیل شده است، عرضه محدود GPT-۵.۶ فقط یک تصمیم فنی یا تجاری نیست، بلکه نشانه‌ای از تغییر رویکرد دولت آمریکا نسبت به فناوری‌های پیشرفته هوش مصنوعی است. در ماه‌های اخیر، شرکت‌های فعال در این حوزه با محدودیت‌های بیشتری برای انتشار مدل‌های قدرتمند خود روبه‌رو شده‌اند و به نظر می‌رسد دولت آمریکا تلاش می‌کند کنترل بیشتری بر دسترسی به این فناوری‌ها داشته باشد. این موضوع می‌تواند از یک‌سو نگرانی‌هایی درباره کُند شدن روند نوآوری ایجاد کند و از سوی دیگر، نشان‌دهنده اهمیت روزافزون هوش مصنوعی در معادلات امنیت ملی و رقابت فناوری میان آمریکا و چین باشد. 

در مجموع، معرفی GPT-۵.۶ نشان می‌دهد رقابت شرکت‌های بزرگ هوش مصنوعی دیگر فقط بر سر ساخت مدل‌های قدرتمندتر نیست؛ اکنون نحوه انتشار، مقررات دولتی، امنیت سایبری و مدیریت دسترسی نیز به عوامل تعیین‌کننده آینده این صنعت تبدیل شده‌اند.