از رانت ارزی تا جدال لباس ایرانی با استوک ارزان

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ روزنامه‌های مهم کشور در گزارش‌های امروز خود به موضوعاتی از جمله وضعیت بازار مالی، جمعه سیاه، صادرات، بحران آب و صنعت نساجی پرداخته‌اند. 

روزنامه دنیای اقتصاد در گزارش اقتصادی خود با عنوان «رانت ارزی در اوج» به تحلیل هم‌زمان وضعیت بازار ارز و بازار سرمایه پرداخته و نوشته است: «شکاف بی‌سابقه میان دلار آزاد و دلار توافقی به حدود ۶۵ درصد رسیده و رانت ارزی را به اوج رسانده است. این اختلاف ناشی از سرکوب نرخ رسمی، محدودیت عرضه ارز و تقاضای بالا برای حفظ ارزش دارایی‌هاست و موجب تضعیف بازگشت ارز صادراتی و رشد فعالیت‌های غیررسمی شده است. همزمان بورس تهران سومین هفته مثبت خود را پشت سر گذاشته و با عبور شاخص کل از سطح ۳.۳ میلیون واحد، ورود پول حقیقی و ارزش معاملات بالای ۱۰ همت، نشانه‌هایی از بازگشت اعتماد و رشد تورمی بازار دیده می‌شود. تحلیلگران معتقدند جهش نرخ دلار آزاد، افزایش قیمت‌ها در بورس کالا و گزارش‌های قوی شرکت‌ها محرک اصلی رشد اخیر بوده‌اند، در حالی‌ که ریسک‌هایی همچون نرخ بهره بالا، انتشار گسترده اوراق و کسری بودجه همچنان پابرجاست. در بازار ارز نیز عبور دلار از ۱۲۰ هزار تومان نتیجه ترکیب عوامل تورمی، ریسک‌های سیاسی و رشد طلای جهانی است؛ وضعیتی که پیش‌بینی‌ناپذیری بازار و احتمال شکل‌گیری سقف‌های جدید قیمتی را افزایش داده است.» 

روزنامه فرهیختگان با عنوان «جعبه سیاه جمعه سیاه» در گزارش اقتصادی خود به بررسی رویداد بلک‌فرایدی ۱۴۰۴ در ایران پرداخته و نوشته است: «کمپین بلک‌فرایدی ۱۴۰۴ در ایران با وجود فروش چشمگیر برخی فروشگاه‌های آنلاین، تاثیر قابل‌ توجهی بر کل اقتصاد نگذاشت. آمار دیجی‌کالا و خانمی نشان می‌دهد فروش و تعداد سفارش‌ها در مقیاس پلتفرمی رشد جدی داشته، اما در مقایسه با حجم میلیاردی تراکنش‌های شاپرک، این ارقام بسیار کوچک‌اند و موج واقعی در خریدهای کشور ایجاد نکرده‌اند. بررسی داده‌های سال‌های گذشته شاپرک نیز نشان می‌دهد بلک‌فرایدی در ایران عملا نتوانسته افزایش معناداری در تعداد یا ارزش تراکنش‌های آذرماه ایجاد کند. درحالی‌که اصل بلک‌فرایدی در جهان با تخفیف‌های واقعی، تخلیه انبارها و فروش گسترده کالاهای الکترونیکی همراه است، نمونه ایرانی بیشتر به یک تکنیک بازاریابی تبدیل شده و تخفیف‌ها عمدتا برای کالاهای مصرفی روزمره است. با این حال، دیجی‌کالا معتقد است تقاضای مردمی برای این رویداد وجود دارد و باید آن را فرصت دانست اما واقعیت این است که ساختار اقتصادی ایران و محدودیت‌های وارداتی مانع شکل‌گیری یک بلک‌فرایدی واقعی مشابه نمونه جهانی شده است.» 

روزنامه وطن‌امروز در گزارش اقتصادی خود با عنوان «اژدهای زرد تحریم‌ها را بلعید» به افزایش صادرات نفت ایران به چین و بی‌اثر شدن تحریم‌های آمریکا پرداخته و نوشته است: «گزارش بلومبرگ نشان می‌دهد صادرات نفت ایران به چین طی هفته‌های اخیر افزایش یافته و پالایشگاه‌های خصوصی چین، به‌ویژه تی‌پات‌ها در استان شاندونگ، دوباره محموله‌های نفت ایران را دریافت کرده‌اند. با وجود محدودیت سهمیه واردات و تحریم‌های آمریکا علیه برخی بنادر چین، داده‌های ردیابی نفتکش‌ها از ورود مداوم و حتی صعودی نفت ایران به بازار چین حکایت دارد. صادرات ایران در یک سال گذشته به بالاترین سطح از ۲۰۱۸ رسیده و مسیرهای غیرمستقیم نیز به حفظ این روند کمک کرده است. تحلیلگران معتقدند کاهش کارایی تحریم‌ها و شکل‌گیری نظم مالی جدید، فرصت‌هایی برای ایران ایجاد کرده و پکن نیز به دلیل نیاز به تنوع منابع انرژی، همچنان خریدار اصلی نفت ایران است. استمرار این صادرات نه‌تنها برای اقتصاد ایران، بلکه برای ثبات بازار جهانی نفت نیز اهمیت دارد و نشان می‌دهد همکاری انرژی تهران و پکن به یکی از ارکان روابط دو کشور و امنیت انرژی جهان تبدیل شده است.» 

روزنامه جوان با عنوان «بارورسازی همزمان ابرها در نقاط مختلف کشور» به مدیریت بحران آب و بارورسازی ابرها پرداخته و نوشته است: «وزیر نیرو با اشاره به تداوم خشکسالی و کاهش ورودی سدها اعلام کرد بارش‌های خوبی در هفته آینده پیش‌بینی شده و همزمان عملیات بارورسازی ابرها در تهران، خراسان، شمال‌غرب، زاینده‌رود، کوهرنگ و همچنین برخی استان‌های مرکزی و بوشهر در حال انجام است. وی تاکید کرد اصلاح الگوی مصرف آب ضروری است و وزارت نیرو آماده دریافت طرح‌های تولید، استحصال و شیرین‌سازی آب از متخصصان است. وزیر نیرو از مذاکره برای واردات آب، چه به‌صورت مجازی از طریق واردات محصولات آب‌بر و چه فیزیکی از کشورهای همسایه خبر داد، هرچند خشکسالی منطقه این موضوع را دشوار کرده است. در نشست تخصصی نمایشگاه آب، کارشناسان تاکید کردند بارورسازی تنها می‌تواند بارش سامانه‌های موجود را تقویت کند و خلق سامانه‌های بارشی از نظر علمی ممکن نیست، زیرا انرژی آن معادل ده‌ها بمب اتمی است. مسوولان صنعت آب نسبت به رواج ادعاهای غیرعلمی درباره کنترل آب‌وهوا هشدار دادند و بر لزوم تکیه بر علم و تقویت زیرساخت‌های پژوهشی کشور تاکید کردند.» 

روزنامه ایران در گزارش اقتصادی خود با عنوان «جدال لباس‌های ایرانی با استوک‌های ارزان» به بررسی مشکلات صنعت پوشاک و نساجی ایران در برابر واردات ارزان و تجارت غیررسمی پرداخته و نوشته است: «بازار پوشاک ایران زیر فشار واردات استوک‌های ارزان و تجارت غیررسمی مانند کولبری و ته‌لنجی قرار دارد؛ کالاهایی که با قیمت‌های بسیار پایین، قدرت رقابت را از تولیدکنندگان داخلی گرفته‌اند. فروشندگان خیابانی این لباس‌ها را از مسیر عراق وارد می‌کنند؛ لباس‌هایی نو اما تک‌سایز یا دارای ایرادات جزئی که به‌دلیل قیمت مناسب، مشتریان زیادی دارند. در مقابل پوشاک ایرانی چند برابر گران‌تر است، زیرا تولیدکنندگان با هزینه بالای مواد اولیه، نوسانات ارزی، قطعی انرژی، مشکلات تامین ارز و فرسودگی ماشین‌آلات مواجه‌اند. شاخص‌های شامخ نشان می‌دهد با وجود سفارشات جدید و امید به آینده، این صنعت همچنان از کمبود مواد اولیه، رشد قیمت‌ها و رکود بازار رنج می‌برد.

مسوولان صنعت نساجی تاکید می‌کنند واردات رسمی و غیررسمی پارچه، زنجیره تولید داخلی را تضعیف کرده و بسیاری از واحدهای کوچک و متوسط را درگیر کرده است. وزارت صمت برای حمایت از این صنعت هشت برنامه شامل نوسازی ماشین‌آلات، تقویت زنجیره تأمین، مقابله با قاچاق، حمایت از برندهای ملی، توسعه صادرات و همکاری با مراکز علمی تدوین کرده است. با وجود ظرفیت بالای تولید داخلی، وابستگی به برخی مواد اولیه پایه همچنان مانع دستیابی کامل به خودکفایی است.»