سه سناریو برای نجات تهران/ انتقال پایتخت در حال بررسی

به گزارش اقتصاد معاصر؛  تهران به لحاظ محدودیت منابع آبی و زیستی، ترافیک و آلودگی هوا دیگر ظرفیت بارگذاری جمعیتی جدید را ندارد. این هشداری است که کارشناسان از مدت‌ها قبل دادند. بر این اساس رییس‌جمهور در سال گذشته موضوع انتقال پایتخت به یک شهر در کنار را مطرح کرد. بلافاصله پس از این دستور جلسه شورای ساماندهی تشکیل و سپس بررسی این امکان در قالب کارگروه تمرکززدایی آغاز شد.

روز گذشته نهمین جلسه کارگروه تخصصی شورای ساماندهی مرکز اداری و سیاسی کشور و تمرکززدایی از تهران با حضور اعضای کارگروه تخصصی، نمایندگانی از مجلس شورای اسلامی و نمایندگانی از وزارتخانه‌ها، سازمان‌ها و نیروهای مسلح در ساختمان دادمان وزارت راه و شهرسازی برگزار شد.

اگرچه شهر تهران با مشکلات عدیده‌ای همچون کم‌آبی، قرار گرفتن بر روی گسل، ترافیک و آلودگی هوا مواجه است، برخی کارشناسان با استناد به تجربه گرفتار شدن تعدادی از کشورها در پی انتقال پایتخت، این ایده را غیرممکن می‌دانند. اما برخی افراد معتقدند این جابه‌جایی علی‌رغم هزینه‌های سنگین، نه یک انتخاب بلکه یک اجبار و البته امکان‌پذیر است. دی‌ماه سال گذشته معاون اول رییس‌جمهور گفت که طرح جابه‌جایی پایتخت به ۲۵ سال زمان و ۲۳ میلیارد دلار سرمایه نیاز دارد.

از سوی دیگر کارگروهی که به بررسی موضوع تمرکززدایی از تهران می‌پردازد در پی یافتن راه حل برای چالش‌های تهران است. راهکارهایی مثل کاهش تراکم، ساماندهی و تمرکززدایی از تهران توسط این کارگروه دنبال می‌شود.

از جمله مناطقی که در بحث تمرکززدایی از تهران مورد توجه قرار دارد سواحل مکران است. دولت همزمان با موضوع ساماندهی و تمرکززدایی از پایتخت، سیاست‌های توسعه دریامحور را دنبانل می‌کند. دولت سیزدهم موضوع احداث ۲۷ شهر ساحلی را مطرح می‌کرد که البته اقدام عملی چندانی در این زمینه صورت نگرفت. دولت چهاردهم نیز از دی ماه سال ۱۴۰۳ طرح مطالعاتی یکپارچه ساختار فضایی سکونتگاه‌های جدید ساحلی با هدف شناسایی چارچوب اقتصاد دریامحور و تعیین جایگاه این سکونتگاه‌ها به‌عنوان مراکز راهبردی اقتصاد دریامحور را در دستور کار قرار داد.

طبق این برنامه دولت قصد دارد با استفاده از ظرفیت بخش خصوصی، شهرهای ساحلی احداث کند. از جمله این شهرها می‌توان به شهر جدید تیس با جمعیت مصوب ۱۵۰ هزار نفر در منطقه چابهار استان سیستان و بلوچستان، شهر جدید مکران با جمعیت مصوب ۲۰۰ هزار نفر در منطقه جاسک استان هرمزگان، شهر جدید کوشک با جمعیت مصوب ۱۰۰ هزار نفر در منطقه پارسیان استان هرمزگان و شهر جدید خلیج‌فارس با جمعیت پیشنهادی ۲۰۰ هزار نفر در منطقه بندرعباس اشاره کرد که با توجه به طی فرآیندهای قانونی، به عنوان اولین شهرهای جدید ساحلی کشور با رویکرد شهر اقتصادی و مولد و توسعه مبتنی بر اقتصاد دریا، در مراحل آغازین توسعه قرار دارند.

غلامرضا کاظمیان - معاون شهرسازی و معماری وزیر راه و شهرسازی - درباره نتایج نهمین جلسه کارگروه تخصصی شورای ساماندهی مرکز اداری و سیاسی کشور و تمرکز زدایی از تهران گفته است: ممانعت از روندهای تشدید کننده تمرکز در تهران اقدام و تصمیمی شجاعانه برای ساماندهی تهران است که در این مسیر با تاکید رییس‌جمهور، همراهی وزیر راه و شهرسازی و تمامی اعضای شورای ساماندهی تهران اقدام لازم انجام می‌شود. در عین حال ترسیم ساز و کار عملیاتی تمرکززدایی و تراکم زدایی از شهر تهران متمرکز به نقش‌ها و کارکردهایی که مزیت آنها در سایر نقاط کشور قابل احصا باشد، از مواردی است که مورد تاکید است.

معاون وزیر راه و شهرسازی همچنین تاکید کرد: موضوع ساماندهی و تمرکززدایی از پایتخت در همراهی با موضوع سیاست‌های توسعه دریامحور دنبال خواهد شد. تلاش خواهد شد تا تمرکز بر دسته اقدامات اجرایی باشد که هم‌زمان ضمن تحقق سیاست‌های تمرکز زدایی از تهران، منجر به توسعه با محوریت دریا نیز شود.

این نشست، پیرو جلسه شورای ساماندهی پیشین که به ریاست رییس‌جمهور تشکیل شده بود تشکیل شده و نتایج آن نیز برای برگزاری جلسه مجدد شورای ساماندهی و اتخاذ تصمیم ارسال خواهد شد./ایسنا